Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) üzerinden gerçekleştirilen açık ihalelerde tekliflerin açılması süreci, fiziki ihalelerdeki aleni oturum mekanizmasının dijital karşılığıdır. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 36’ncı maddesi ile Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği’nin 11’inci maddesi gereğince; tekliflerin açılması, yaklaşık maliyetin ilanı, geçici teminat ve yasaklılık/borç sorgulamalarının yapılması ve ilk oturum tutanağının (“Tekliflerin Açılmasına İlişkin Tutanak”) tanzim edilerek aynı gün mesai saati içinde isteklilere tebliğ edilmesi zorunludur.
4734 sayılı Kanun’un 36’ncı maddesi, ilk oturumda yaklaşık maliyet ile isteklilerin teklif fiyatlarının açıklanmasını ve tutanağa bağlanarak oturumun kapatılmasını amirdir. Bu kuralın temel amaçları şunlardır:
-
Belgelerin Değiştirilmesini/Tamamlatılmasını Önlemek: İhale açıldıktan sonra teklif dosyası üzerinde geriye dönük müdahaleyi engellemek.
-
Kamuoyu Denetimi ve Saydamlık (Kanun m. 5): Kimin ne kadar teklif verdiğinin ve yaklaşık maliyetin ne olduğunun tüm yarışmacılar önünde anında alenileşmesini sağlamak.
E-ihalelerde komisyonun EKAP üzerinde “1. Oturumu Kaydet ve Tutanakları İsteklilere Gönder” butonuna basmasıyla birlikte:
-
İhaleye teklif veren tüm isteklilerin EKAP “Durum İzleme Ekranı” açılır.
-
İstekliler yaklaşık maliyeti, tüm rakiplerin teklif bedellerini, geçici teminatlarının uygunluğunu ve sistem borç sorgulamalarını anında görürler.
-
Bu bildirim yapılmadan ilk oturum hukuken tamamlanmış ve kapatılmış sayılamaz.
Kamu İhale Kurulu, uyuşmazlığı netleştirmek için Kurumun Elektronik İhale Dairesi Başkanlığı kayıtlarını resen incelemektedir. İnceleme sonucunda gecikmenin sistemsel/teknik bir arızadan değil, doğrudan idareden kaynaklı olduğu tespit edilirse, ilk oturum tutanağının aynı gün mesai saatleri içinde düzenlenip isteklilere bildirilmemesini, düzeltici işlemle (sonradan tamamlatılarak) giderilemeyecek nitelikte bir mevzuat ihlali olarak kabul eder ve 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin on birinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline hükmeder.
Yahya Bozdoğan
Kamu Yönetimi ve Satın Alma Süreçleri Danışmanı
